Waarom samenwerking krachtiger is dan een dikkere stroomkabel
Sinds 4 juni is Energiecoöperatie De President (ECOP) live. Bedrijven op bedrijvenpark De President delen hun energiecapaciteit en maken zo slimmer gebruik van de beschikbare ruimte op het stroomnet. Dat is belangrijk, want netcongestie belemmert niet alleen de groei van bedrijven, maar ook hun plannen om te verduurzamen en elektrificeren. In dit interview vertellen Bart Blokland en Abe Ferwerda van SADC hoe ECOP tot stand kwam, waarom de inzet van de ondernemers daarbij essentieel is en hoe samenwerking ruimte creëert om ondanks een vol stroomnet vooruit te kunnen.
Wie vandaag een bedrijf wil uitbreiden, verduurzamen of elektrificeren, krijgt steeds vaker hetzelfde antwoord: het stroomnet zit vol. Voor veel ondernemers voelt netcongestie als een rem op hun ambities. Wachten tot er nieuwe kabels in de grond liggen, lijkt de enige optie.
Volgens Bart Blokland en Abe Ferwerda van SADC hoeft dat helemaal niet. Op bedrijvenpark De President in Hoofddorp bewijzen SADC, de betrokken partners en bovenal de ondernemers dat samenwerking verrassend veel ruimte kan creëren. Zonder de inzet en bereidheid van de ondernemers om samen te werken, was ECOP niet van de grond gekomen.
“Toen ik bijna zeven jaar geleden bij SADC begon, speelde netcongestie eigenlijk nauwelijks een rol”, vertelt Abe Ferwerda, projectmanager van De President. “Maar ineens veranderde dat. Bedrijven wilden uitbreiden of verduurzamen en liepen vast doordat er simpelweg geen capaciteit meer beschikbaar was. Dat werd al snel een serieus probleem voor onze klanten.”
Slimmer gebruikmaken
“In 2020 kwamen de eerste brieven over netcongestie bij de bedrijven in de regio. We zagen dat bedrijven veel sneller groeiden en elektrificeerden dan het elektriciteitsnet aankon. Dan kun je blijven wachten op uitbreiding van het netwerk, maar je kunt ook kijken hoe je slimmer gebruikmaakt van wat er al ligt.”
Die gedachte vormde het begin van Energiecoöperatie De President (ECOP), waarin bedrijven gezamenlijk omgaan met de beschikbare netcapaciteit.
“De eerste reflex is dat ieder bedrijf zijn eigen oplossing zoekt”, zegt Abe. “Met een batterij, een generator of desnoods een dieselaggregaat. Maar als iedereen dat doet, bouw je eigenlijk allemaal aparte systemen die je helemaal niet wilt. Dan ben je individueel suboptimaal bezig, terwijl een collectieve oplossing juist goedkoper en duurzamer is. Bovendien zit het probleem uiteindelijk ook in het collectieve energiesysteem.”
Gebiedsoplossing
Bart knikt. “Vanuit onze rol als gebiedsontwikkelaar hebben wij daarom ook bewust gekozen voor een gebiedsoplossing. Niet denken vanuit één aansluiting, maar vanuit het hele bedrijventerrein.” Dat blijkt verrassend logisch. “Kijk je naar het energieprofiel van bedrijven”, legt Bart uit, “dan zie je dat de pieken in de vraag bijna nooit tegelijk plaatsvinden. Het ene bedrijf heeft vooral ’s morgens een hoge vraag, een ander juist later op de dag. Door dat slim te combineren kun je dezelfde capaciteit veel efficiënter benutten. Daarnaast beschikken veel bedrijven over flexibel, regelbaar vermogen. Je kunt elkaar enorm helpen door dit vermogen op de juiste (piek)momenten in te zetten.”
De techniek speelt daarbij een belangrijke rol. Via slimme meters wordt data realtime gemonitord en krijgen we inzicht in hoeveel elektriciteit de bedrijven gezamenlijk gebruiken. Het systeem houdt bovendien rekening met de capaciteit die netbeheerder Liander beschikbaar stelt.
“Als Liander een dag van tevoren aangeeft dat er minder capaciteit beschikbaar is, kunnen wij daarop anticiperen”, zegt Bart. “Dan zorgen we bijvoorbeeld dat batterijen tijdig zijn opgeladen. Voor de bedrijven verandert er nauwelijks iets. Een hotel moet gasten gewoon warm laten douchen en een autobedrijf moet auto’s kunnen blijven laden.”
Sociale innovatie
Opvallend genoeg blijkt niet de techniek de grootste uitdaging. “Technisch kan er ontzettend veel”, zegt Blokland. “Juridisch is zo’n energiecoöperatie ook prima te organiseren. De moeilijkste stap is sociale innovatie. De uitdaging is om ondernemers bereid te krijgen om samen te werken.”
Wat dat betreft verrast De President in positieve zin. “Er ontstond al snel een kopgroep van bedrijven die meteen zei: natuurlijk doen we mee”, vertelt Abe. “Dat waren niet eens allemaal bedrijven die direct een stroomprobleem hadden. Ze zagen vooral dat dit goed is voor het hele bedrijventerrein.”
Volgens hem is dat misschien wel de grootste winst.
“Bedrijven leren elkaar beter kennen. Bedrijvenpark De President had al een actieve parkmanagementvereniging. Naast de sterke samenwerking op het gebied van parkmanagement werken bedrijven inmiddels ook intensief samen op het gebied van energiemanagement. Zo ontstaat een gemeenschap die samen vooruit wil.”
Stevige basis
Sinds 4 juni delen de bedrijven met een gezamenlijke energiehub hun energiecapaciteit met elkaar. Beide heren zien dit vooral als het begin. “Op dit moment kan ongeveer de helft van de bedrijven op het bedrijventerrein meedoen, mits ze een grootverbruikaansluiting hebben”, zegt Ferwerda. “Dat heeft te maken met de huidige inrichting van het elektriciteitsnet. De overige bedrijven kunnen hopelijk later aansluiten. We beginnen bewust met een stevige basis.”
SADC wil ook bedrijven die zich op De President willen vestigen graag direct laten aansluiten. “We verplichten het nog niet”, zegt Abe met een glimlach. “Maar ik vind wel dat je straks een heel goed verhaal moet hebben als je níét meedoet. Dit is economisch en maatschappelijk simpelweg het beste initiatief.”
Bart Blokland kijkt ondertussen al verder dan De President. “De ontwikkelingen van het energiecollectief op Schiphol Trade Park, een ander project van SADC, hebben ons veel geleerd. Hier op De President leren we ook weer nieuwe dingen. Natuurlijk is ieder bedrijventerrein anders. Onder de grond ligt vaak een wirwar van kabels; geen enkele situatie is hetzelfde. Maar de samenwerking, de juridische afspraken en de kennis die we opdoen zijn straks op veel meer plekken toepasbaar.”
Belangrijke opbrengst
Dat is volgens hem misschien wel de belangrijkste opbrengst van het project. “Als we op de oude manier blijven denken, blijft een groot deel van Noord-Holland tot ver na 2035 op slot zitten. Er zijn niet onbeperkt mensen, tijd en geld beschikbaar om overal steeds dikkere kabels aan te leggen. Daarom moeten we slimmer omgaan met de capaciteit die we al hebben.”
Abe Ferwerda ziet daarin een rol weggelegd voor SADC.
“Wij ontwikkelen niet alleen bedrijventerreinen voor vandaag, maar voor de komende decennia. Duurzaamheid betekent voor ons vooral: zorgen dat een gebied ook op lange termijn blijft functioneren. Dat vraagt om vooruitdenken én samenwerken.”
Bart vat het samen in één zin: “De toekomst van ons energiesysteem ligt niet alleen onder de grond, maar vooral boven de grond. In bedrijven die elkaar weten te vinden, kennis delen en samen verantwoordelijkheid durven nemen. Dáár ontstaat de ruimte voor groene groei.”
Over SADC
SADC is een publiek-private gebiedsontwikkelaar in de Metropoolregio Amsterdam. De organisatie ontwikkelt toekomstbestendige werklandschappen, waaronder bedrijvenpark De President, Schiphol Trade Park, Schiphol Logistics Park, PolanenPark en Business Park Amsterdam Osdorp. Vanuit die rol werkt SADC aan innovatieve oplossingen voor maatschappelijke uitdagingen, zoals netcongestie. Op Schiphol Trade Park realiseerde SADC ruim vier jaar geleden de eerste collectieve oplossing voor netcongestie in Nederland. Voortbouwend op die kennis en ervaring delen bedrijven sinds juni 2026 ook op bedrijvenpark De President gezamenlijk hun energiecapaciteit via een energiehub.
Met dank aan Dennis Captein voor het interview en artikel, WV Productions voor de mooie beelden en OZO Hotels De President voor het beschikbaar stellen van de locatie. Een passende locatie die ook is aangesloten bij Energiecoöperatie De President.
